Znak zwycięstwa miłości
– Krzyż nie jest znakiem hańby, ale zwycięstwa miłości – przypomniał abp Wojciech Polak w Strzelnie, gdzie 14 września, w Święto Podwyższenia Krzyża Świętego, sprawował Mszę św. z okazji jubileuszu 800-lecia sprowadzenia relikwii Drzewa Krzyża Świętego do tamtejszego klasztoru sióstr norbertanek.
Nawiązując do historii Święta Podwyższenia Krzyża Świętego metropolita gnieźnieński przypomniał drogę relikwii od ich odnalezienia przez świętą Helenę w IV wieku, przez zagarnięcie przez Persów, aż po odzyskanie i zwrócenie Miastu Świętemu w 628 roku przez cesarza Herakliusza. Zaznaczył, że z biegiem stuleci cząstki drzewa Krzyża Świętego rozchodziły się po Europie, a w samej Polsce znajduje się obecnie ponad 70 takich miejsc. Wśród nich szczególne miejsce zajmuje Kalwaria Pakoska oraz Strzelno, gdzie przed ośmioma wiekami sprowadzono bezcenną relikwię do tutejszego klasztoru norbertanek.
Podkreślając zbawczy wymiar ofiary Chrystusa, abp Polak przypomniał, że Bóg nie posłał swego Syna na świat po to, aby świat potępił, ale po to, by świat został przez Niego zbawiony. Bóg więc – jak powtórzył za papieżem Leonem XIV – nie pokonuje zła siłą, lecz w pełni akceptuje słabość miłości”. Jezus wywyższony na krzyżu „wziął na siebie nasz grzech i zło świata, i zwyciężył je swoją miłością”.
Prymas zwrócił też uwagę na współczesne zagrożenia duchowe, posługując się obrazem przywołanym przez papieża Franciszka. Wskazał, że w spojrzeniu na krzyż człowiek jest „kąsany przez węża nieufności, wstrzykującego nam trucizny rozczarowania i zniechęcenia, pesymizmu i rezygnacji, zamykając nas w naszym ja, gasząc entuzjazm, rodząc poczucie bezsilności, bezradności, tracąc nadzieję, może naprawdę odnaleźć na nowo swoje życie”. Jeśli zaś „utkwimy wzrok w Jezusie – cytował dalej – ukąszenia zła nie mogą już nad nami panować, ponieważ to On, na krzyżu, wziął na siebie truciznę grzechu i śmierci”.
Odwołując się do tradycji procesji ulicami miasta za krzyżem abp Polak przypomniał za Benedyktem XVI, że „droga krzyżowa, że via crucis nie należy do przeszłości, ale jest stałą rzeczywistością”. Podkreślił, że na drzewie Krzyża powstało nowe życie, którego ceną jest krew Chrystusa.
Na zakończenie Prymas Polski nawiązał do bogatej historii strzeleńskiego sanktuarium i tamtejszego Ołtarza Krzyża Świętego, który w XVIII wieku otrzymał od papieża przywilej codziennego odprawiania Mszy świętych za zmarłych z możliwością uzyskania odpustu zupełnego. Przypominając o nierozerwalnej więzi między Eucharystią a krzyżem, hierarcha wskazał na fundamentalną siłę sakramentu. „Eucharystia zaś jest rzeczywistością, jest teraźniejszością krzyża. To Ona jest bowiem prawdziwą siłą naszego życia, naszego odkupienia i naszej radości”.
W 1226 roku (najwcześniej na Kujawach) do miejscowego klasztoru sprowadzono relikwie Drzewa Krzyża Świętego. Było to jedno z najważniejszych wydarzeń religijnych w dziejach niewielkiego miasta, a także całego regionu Kujaw i wschodniej Wielkopolski. Relikwie znalazły się w klasztorze prowadzonym przez Zgromadzenie Sióstr Norbertanek, które od XII wieku kształtowały życie religijne i kulturalne Strzelna.
W Polsce trwał wówczas okres rozbicia dzielnicowego. Ziemie dawnego państwa pierwszych Piastów pozostawały podzielone między liczne księstwa rządzone przez przedstawicieli tej dynastii. W Wielkopolsce rządził książę Władysław Odonic, a w sąsiednim Mazowszu i na Kujawach władzę sprawował Konrad I Mazowiecki. Mimo politycznego rozdrobnienia był to czas intensywnego rozwoju życia religijnego: powstawały nowe klasztory, sprowadzano relikwie, a fundacje wspierane przez książąt i możnych stawały się ważnymi ośrodkami kultu, pielgrzymek oraz życia kulturalnego.
Rok 1226 był także symboliczny w historii Kościoła – w tym roku zmarł Franciszek z Asyżu, jeden z największych świętych średniowiecza, szczególnie wyróżniający się nabożeństwem do Męki Pańskiej. W tym czasie jego uczniowie – franciszkanie – zaczęli szybko rozprzestrzeniać się po Europie, niosąc ze sobą duchowość głęboko skupioną na rozważaniu tajemnicy Krzyża i cierpienia Chrystusa.
